وظیفه والدین نسبت به نوزاد دوجنسه [تغيير جنسيّت]

پرسش : اگر فرزند متولدشده دوجنسه به دنیا آمده باشد، آیا بر پدر و مادر لازم است که در جهت تعیین و اظهار جنسیت او اقدام کنند؟

پاسخ : بر پدر و مادر واجب است تا در جهت اظهار جنسیت غالب او اقدام کنند.

تغییر جنسیت صوری [تغيير جنسيّت]

پرسش : مردى در اثر عدم تربيت صحيح و مراعات نكردن مسائل شرعى در خانواده، در كودكى لباس زنانه پوشيده و اکنون‌که بزرگ‌شده خود را زن می‌داند و با استفاده از داروهاى شيميايى حالات زنانه را در خود تقويت كرده و درخواست تغيير جنسیت دارد، آيا می‌تواند تغيير جنسیت بدهد؟

پاسخ : تغيير جنسیت صورى جايز نيست، ولى اگر جنسیت واقعى او خلاف آن است كه در او ظاهر است، تغيير آن جايز، بلكه گاه واجب است.

حکم شرعی تغيير جنسیت [تغيير جنسيّت]

پرسش : تغيير جنسیت ازنظر شرع چگونه است؟

پاسخ : تغيير جنسیت و ظاهر ساختن جنسیت واقعى (در افراد دوجنسی كه یک جنس آن‌ها غلبه دارد) خلاف شرع نيست؛ بلكه واجب است. البته باید از مقدمات مشروع استفاده شود یعنى نظر و لمس حرام در آن نباشد، مگر اینکه به حد ضرورت برسد، ولى تغيير جنسیت صورى و كاذب جايز نيست.

حکم ازدواج بعد از تغییر جنسیت [تغيير جنسيّت]

پرسش : مردى به علّت اينكه درگذشته علاقه زيادى به بازى با دختران داشته و به جهت اينكه صاحب فرزندى در زندگى مشترك خود نگرديده و به خاطر لجبازى در برخى مسائل با دوستانش، تصميم به تغيير جنسیت می‌گیرد. وى بدون اطّلاع خانواده‌اش، قريب به شش ماه داروهاى هورمونى زنانه مصرف كرده و جهت محكم نمودن تصميم خويش با روانشناسى مشاوره نموده است. ابتدا با طرح مسائلى دروغ در خانواده، از قبيل اينكه به گفته پزشكان «قلب من زنانه است» و مانند آن، قصد آماده‌سازی زمينه اين كار را داشته است، پس از مدّتى با اغفال خانواده‌اش موفّق می‌شود خانمش را طلاق دهد و در گام بعد براى اولین بار لباس زنانه پوشيده و با آراستن شكل ظاهرى خويش به شكل زنان به منزلشان می‌آید، كه با عکس‌العمل تند والدين روبه‌رو می‌شود، ولى نه‌تنها عقب‌نشینی نكرده، بلكه تهديد می‌نماید كه اگر به آرزويش نرسد انتحار خواهد كرد؛ و بالاخره تغيير جنسیت داده و با تغيير نام خود با مردى ازدواج می‌کند. حكم اين مسئله چيست؟

پاسخ : تغيير جنسیت دو صورت دارد: گاهى صرفاً ظاهرى و صورى است يعنى اثرى از آلت جنس مخالف نيست، بلكه فقط یک جرّاحى صورى انجام می‌گیرد و چيزى شبيه آلت جنس مخالف ظاهر می‌گردد، اين كار حرام است و بايد به شدّت از آن پرهيز نمود؛ و اگر ازدواجى بر اساس آن صورت گيرد حرام و باطل است و حدّ شرعى دارد. ولى گاه واقعى است، يعنى با جرّاحى كردن، عضو تناسلى مخالف ظاهر می‌گردد، اين كار ذاتاً جايز است و محذور شرعى ندارد، مخصوصاً در مواردى كه آثار جنس مخالف در او باشد امّا چون اين جرّاحى نياز به لمس و نظر دارد، تنها در موارد ضرورت جايز است.

وظیفه دو جنسه نسبت به اعمال گذشته [تغيير جنسيّت]

پرسش : شخصی پس از ازدواج تا دو سال مشخص نشد كه زن است ولى اين مطلب بعداً باعث طلاق شد. این شخص روستاى كوچكی که همه باهم خويشاوند هستند زندگی می‌کند و ايشان با همه مردها روابط حسنه و دوستانه‌ای دارد. اکنون‌که با اين مشكل مواجه شده، نمی‌تواند در روستا زندگى كند. با اين مشكل چه كند؟ نماز و روزه اين شخص چگونه است؟ كدام حالت را رعايت كند؟ مرد باشد همان‌گونه كه در اين مدّت بوده، يا زن شود؟

پاسخ : چنانچه واقعاً جنسیت او زن است و مرد بودن اشتباه بوده، بايد فعلاً به وظايف زن عمل كند و نسبت به گذشته كه اطّلاعى نداشته، گناهى مرتكب نشده است. البتّه ماندن او در آن محيط كوچك بااین‌حال مشكل است و مصلحت اين است كه ازآنجا مهاجرت كند. شکی نيست كه او گرفتار وضع دشوارى است، امّا به لطف خدا مشكل او حلّ می‌شود.

حکم ازدواج در صورت تغییر جنسیت هم‌زمان زن و شوهر [تغيير جنسيّت]

پرسش : اگر زن و شوهر باهم در یک‌زمان تغيير جنسیت دهند، حكم ازدواج قبلى آن‌ها چيست؟

پاسخ : اگر تغيير حقيقى باشد زوجیت بلافاصله فسخ می‌شود و می‌توانند مجدّدا عقد ازدواج در شكل جديد بخوانند ولى احتياط آن است كه زمان عدّه بگذرد.

وظیفه پزشک نسبت به تقاضای تغییر جنسیت [تغيير جنسيّت]

پرسش : دخترى از كودكى لباس مردانه می‌پوشیده و اکنون‌که بزرگ‌شده خود را مرد می‌داند و با استفاده از داروهاى شيميايى حالت مردانه در خود ايجاد كرده و با مراجعه به پزشك، درخواست تغيير جنسیت نموده است، آيا پزشك مجاز به تغيير جنسیت است؟

پاسخ : تغيير جنسیت اگر صورى باشد، جايز نيست و اگر واقعى باشد (اين امر در افراد دوجنسی واقع می‌شود) به‌عنوان درمان و ظاهر شدن جنسیت واقعى جايز و گاه واجب است.

حکم ازدواج و مهریه بعد از تغییر جنسیت [تغيير جنسيّت]

پرسش : اگر يكى از زوجين تغيير جنسیت دهد لطفاً بفرماييد: ۱. حكم ازدواج آن‌ها چيست؟ ۲. مهريّه زوجه چه حكمى دارد؟

پاسخ : اگر تغيير جنس واقعى باشد نه صورى، ازدواج آن‌ها باطل می‌شود، ولى مهريّه مربوط به زمان قبل به قوّت خود باقى است.

ازدواج خنثای مشکله [تغيير جنسيّت]

پرسش : حکم خنثاي مشکله که نه مي تواند با مردان ازدواج کند و نه با زنان و دچار عسر و حرج ميشود چيست؟

پاسخ : در عصر و زمان ما که مي توانند جنس اصلي و غالب فرد را تشخيص دهند و با عمل جراحي آن جنسيت را تقويت و آشکار کنند خنثاي مشکله بسيار نادر است و در فرض مساوي بودن هر دو جنسيت، حذف يکي با عمل جراحي اشکال ندارد ولي در افرادي که جنس غالب آنها مشخص است بايد همان جنسيت را تقويت کنند و تغيير جنسيت صوری براي آنها و افراد سالم و عادي جايز نيست.

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی